Het houden van kanaries (deel 2)

kweek kooi

Het houden van kanaries (deel 2)

13. Voeding

Bij het voeren van kanaries, die voornamelijk zaadeters zijn, bestaat het dieet uit een combinatie van zaadmengsel, eivoer, en mogelijk andere lekkernijen. Kanaries nemen ongeveer 18% eiwit op uit hun zaadmengsel. Eivoeders, algemeen bekend, worden tijdens de kweekperiode extra gegeven en in iets mindere mate tijdens de rustperiode. Het is essentieel om dit voedingspatroon te handhaven voor een gezond vogelbestand. Het is belangrijk om te beseffen dat eivoeders geen vervanging zijn voor de eiwitten uit zaden. Veel kwekers bereiden zelf eivoer, bijvoorbeeld door drie beschuiten met een hardgekookt ei ertussen te mengen. Dit mengsel bevat ongeveer 21% eiwitten, voornamelijk bestaande uit dierlijke eiwitten. Het resultaat is een uitgebalanceerd eivoer met de benodigde mineralen en vitaminen. Het is gebruikelijk om vogelkwekers te veel voer te geven, wat leidt tot kieskeurige vogels en een eenzijdig dieet met minder gunstige kweekresultaten. Tegenwoordig geven de meeste kwekers een gerantsoeneerd dieet, bestaande uit:

– Vier gram zaad (van goede kwaliteit)
– Een gram eivoer (+/- 21% eiwitten)
– Bakje met vogelgrit en mineralen (altijd standby)

Let op, deze hoeveelheid is voldoende voor één volwassen vogel. Toevoeging van eiwithoudende producten is mogelijk, maar overdosering is gevaarlijk en kan diarree veroorzaken.

14. Gekiemde zaden en zelfstandige jonge vogels

Het geven van gekiemde zaden is niet slecht, maar moet met mate gebeuren. Let erop dat dit niet het hoofdvoedsel wordt, vooral tijdens de kweek, vanwege het hoge vochtgehalte dat nadelige gevolgen kan hebben. Zorg ervoor dat het kiemzaad niet verzuurt of beschimmelt. Het is het beste om het te mengen met eivoer, maar opnieuw met mate. Bij het zelfstandig worden van jonge vogels, nadat ze van hun ouders zijn gescheiden, kan er een fout optreden bij het aanbieden van zaadmengeling. De snavel van de jonge vogel is nog te zacht om zaden te pellen, en onvoldoende eivoer kan leiden tot ondervoeding. Verminder daarom in de eerste weken de hoeveelheid zaadmengeling voor deze jonge vogels en voeg eivoer toe met wat gekiemde zaden ertussen. De ideale verhouding per jonge vogel is 3 gram zaad en 2 gram eivoer. Zorg ervoor dat de jonge vogels ook in de eerste dagen toegang hebben tot vers drinkwater.

14. Het broeden en zijn uitdagingen

Een te lage of te hoge relatieve luchtvochtigheid (normaal 60 á 70%) in onze broedruimten leidt tot een slecht uitkomstpercentage, bacteriële verontreiniging van de eieren en sterfte in het ei of ziekte bij de ouder vogels. Bij kanaries en veel andere soorten worden de eieren meestal geraapt en pas teruggelegd als het legsel compleet is. Het voordeel hiervan is dat alle eieren tegelijk uitkomen en er minder zwakke jongen zijn. Toch kan er een nadeel zijn als de eieren niet goed worden gelegd en regelmatig worden gekeerd; uitzakking van de hagelsnoeren of bacteriën die door de eischaal dringen, vooral bij een vochtige ondergrond, kan voorkomen. Tijdens het broeden krijgen de vogels alleen zaadmengsel. Op de dag van het uitkomen wordt eivoer beschikbaar gesteld. Er zijn verschillende meningen over wanneer eivoer moet worden gegeven. Sommige kwekers geven het al een dag voor het uitkomen, terwijl anderen beweren dat de jonge vogel in de eerste 24 uur moet teren op de dooierzakresten. Vroegtijdig eivoer geven kan leiden tot sterfte op de 6e dag. Elke kweker heeft zijn eigen mening; persoonlijk geef ik een dag voor het uitkomen eivoer en dit gaat goed. Ik heb wel eens jongen gehad die rond de 6 dagen stierven, maar of dat aan het eivoer ligt, ben ik nog niet zeker van. De temperatuur in de kweekruimte mag niet te hoog liggen; 18 á 19 graden is voldoende en vermindert de kans op bacteriële ontwikkeling. Let erop dat de pop niet alleen zaad aan de jongen geeft, omdat dit sterfte onder de jongen kan veroorzaken. Als dat het geval is, controleer dan het eivoer. Als dit goed is, verwijder dan het zaad voor een korte periode en geef kleine hoeveelheden zaad in de eerste dagen. Als de pop veel drinkt, kan dit wijzen op een tekort aan kropsappen; geef wat extra groenvoer of nog beter, wat kiemzaad of vogelmuur (met mate).

15. Nestmateriaal

Er valt zowel veel als weinig te zeggen over nestmateriaal. Er zijn voldoende goede materialen te koop, maak hier gebruik van. Zorg ervoor dat het materiaal niet te fijn is, zodat de pootjes er niet in verstrikt kunnen raken. Een waarschuwing voor wellicht beginnende liefhebbers: gebruik nooit touw dat wordt gebruikt voor het binden van strobalen. Dit touw is behandeld met pentachloorfenol, een gif om knagen door muizen tegen te gaan. Als je dit gebruikt, komt tijdens het broeden van de pop dit gif vrij en dringt het door de poriën van het ei met als gevolg het onmiddellijk afsterven van het embryo. Het is zeker niet de eerste en laatste keer dat dit is gebeurd. Koop dus nestmateriaal en zorg ervoor dat het nest aan de binnenzijde altijd glad is afgewerkt. Controleer na enkele dagen broeden of de nestbodem voldoende glad blijft en houd ook de man in de gaten; als deze door vervelling of drift aan het nest plukt, is het het beste om de man tijdelijk te verwijderen en de pop alleen te laten broeden.

16. Ontsmetten van het vogelverblijf

Er zijn al talloze pagina’s geschreven over het ontsmetten van vogelverblijven. Toch wil ik hier kort iets over zeggen. Voor mij staat één ding als een paal boven water: tegenwoordig hoeft niemand meer geplaagd te worden door luizen; ik vind dat als iemand hier last van heeft, het zijn eigen schuld is. Wat belangrijk is, is het volgende: voor aanvang van het kweekseizoen moet het vogelverblijf grondig worden ontsmet, oftewel goed worden gereinigd en alles moet goed worden afgewassen. Vervolgens moet het vogelverblijf gedurende langere perioden worden BEHANDELD met een geschikt product. Welke producten hiervoor moeten worden gebruikt, wil ik niet uitgebreid behandelen in dit artikel; iedereen heeft hier zijn eigen voorkeur voor. Eén ding staat vast: je moet ONTSMETTEN EN BEHANDELEN (lees mijn artikel hierover “LUIZEN, WEL ONTSMETTEN”). Welk product je gebruikt en op welke manier is meestal niet zo belangrijk, zolang het product maar krachtig genoeg is. En het belangrijkste is dat je het ook daadwerkelijk doet! ONTSMETTEN EN BEHANDELEN! Als je eenmaal luizen hebt, is het meestal te laat. De pop zal tijdens het broeden erg onrustig zijn door de aanwezigheid van deze luizen. ‘s Nachts zuigen ze bloed uit de al zwakke jongen, waardoor de jongen verzwakt raken en na enkele dagen niet meer in staat zijn om zichzelf te voeden. De slijmvliezen van de jongen, die normaal gesproken mooi rood zijn, worden bleek en na enkele dagen zullen de jongen één voor één sterven. Uiteindelijk zal ook de pop het nest verlaten. Bovendien zal de overdracht van infecties snel verergeren als er luizen of ander ongedierte aanwezig is.

17. Zweetziekte (Coccidiose)

Het is niet mijn bedoeling om aansluitend op dit artikel te gaan schrijven over alle ziekten die bij onze vogels kunnen ontstaan. Dit zou het artikel ontzettend lang en misschien ook wel saai maken. Daarbij is de variatie aan ziekten ook zo groot dat ik er het fijne niet van weet. Als afsluitend verhaal op mijn artikel wil ik toch een ongemak in ons kweekhok behandelen. Dit doe ik om de eenvoudige reden dat dit verhaal goed aansluit op al hetgeen hierboven beschreven staat. Als men hier ergens faalt, dan is de kans groot dat men hiermee geconfronteerd wordt, namelijk DE ZWEETZIEKTE.

Dit is een aandoening van jonge vogels, met name kanaries, die in het nest aan sterke bacteriële (huisvesting) blootgesteld zijn. Hierdoor treedt een sterke vermeerdering op van het aantal bacteriën in de darmen. Ook slecht kiemzaad, eivoer, zaadmengeling, vocht en/of tocht kunnen aanleiding geven tot verzwakte jongen, met als gevolg een te sterke kolonisatie (vermeerdering) van bacteriën in de darmen. De jonge vogels krijgen hierdoor diarree, waardoor hun ontlasting niet meer vast is en dus niet meer door de pop verwijderd kan worden. Het nest wordt hierdoor nat en de jonge vogels ook. Hierdoor lijkt het alsof de jongen zweten, vandaar ook de naam zweetziekte. Maar eigenlijk is dit een volledig verkeerde naam, en is deze gewoon gebaseerd op het nat liggen van de jongen in het nest. De zweetziekte is een foutieve naam, om de eenvoudige reden dat vogels geen zweetklieren hebben. Als men de dunne ontlasting waarneemt, is het eigenlijk al wat laat om in te grijpen, maar als men het tijdig ziet, is hulp nog mogelijk.

Men dient direct te beginnen met de hokken volledig te zuiveren. Ook moet men veel aandacht besteden aan het opfokvoer en tijdelijk het kiemzaad stoppen. Men maakt het eivoer iets rul door hier wat magere melk door te mengen. Verder zijn hiervoor ook medicamenten in de handel verkrijgbaar; als men deze geeft, dan niet langer dan 3 dagen. Maak ook regelmatig, om de dag, het nest schoon en voeg droog nestmateriaal toe. Zorg ook dagelijks voor vers drinkwater en meng wat wildzaad door uw normale zaadmengeling. Ik hoop dat u de komende kweek gespaard blijft van deze ziekte, dan denk ik dat dit toch wel lange artikel zijn dienst heeft bewezen. Ik ben er zeker van dat uw huisvesting en verzorging van de vogels goed zijn geweest.

Voor de meer ervaren liefhebber hoop ik dat het een goede opfrisser is geweest en dat het lezen van dit artikel ook zijn waarde heeft gehad. Als er nog vragen zijn, kunt u me altijd mailen; ik zal mijn best doen om te antwoorden. Verder wens ik u allen nog veel plezier met onze mooie vogels.

Wout van Gils

More Articles

De kweek

Het Rui-seizoen als Krachtige Indicator

Het Rui-seizoen als Krachtige Indicator Wanneer de vogels in goede gezondheid verkeren, zal de rui normaal en redelijk snel verlopen, maar het is essentieel om

Done
ClosePlease login

No account yet? Register

De kweek

Fok tips door Wout van Gils

Vanuit zijn ervaring heeft Wout vastgesteld dat de mannetjes over het algemeen achterlopen op de hennen wat betreft de broedconditie. Daarom plaatst hij ze eerst

Done
ClosePlease login

No account yet? Register

De kweek

Kuikens worden onafhankelijk

Men hoort vaak van kuikens die sterven als ze bijna onafhankelijk worden. Natuurlijk kan van zwakkere vogels worden verwacht dat ze sterven door natuurlijke selectie.

Done
ClosePlease login

No account yet? Register

De kweek

Artikel in vogelvreugd Wout Van Gils

Wout van Gils De Nederlandse vogelpublicatie “Vogelvreugd” heeft recentelijk het uitstekende werk van Wout van Gils erkend bij het opzetten van zijn website www.woutvangils.be, die

Done
ClosePlease login

No account yet? Register

De kweek

Het Rui-seizoen als Krachtige Indicator

Het Rui-seizoen als Krachtige Indicator Wanneer de vogels in goede gezondheid verkeren, zal de rui normaal en redelijk snel verlopen, maar het is essentieel om

Done
ClosePlease login

No account yet? Register

De kweek

Fok tips door Wout van Gils

Vanuit zijn ervaring heeft Wout vastgesteld dat de mannetjes over het algemeen achterlopen op de hennen wat betreft de broedconditie. Daarom plaatst hij ze eerst

Done
ClosePlease login

No account yet? Register